1887

oa Litnet Akademies : 'n Joernaal vir die Geesteswetenskappe, Natuurwetenskappe, Regte en Godsdienswetenskappe - Die stand van die demokrasie in Suid-Afrika : 'n kritiese perspektief

Volume 7, Issue 1
  • ISSN : 1995-5928

 

Abstract

Meer as vyftien jaar nadat Suid-Afrika die volle oorgang na 'n inklusiewe demokrasie gemaak het, is baie Suid-Afrikaners trots oor die sukses wat bereik is. Daar heers egter kommer by talle waarnemers oor die vraag of die demokratiese model wel geslaagd is en steeds deur alle akteurs in stand gehou en die waardes en beginsels daarvan onderskryf word. Die eerste groep waarnemers meen dat veral die Mbeki-regering nie die spelreëls van demokratiese regering gedurende sy twee termyne nagekom het nie, maar maatreëls ingestel het wat mag toenemend in die uitvoerende gesag gekonsentreer het, die wetgewende gesag 'n blote rubberstempel gemaak het en die regsprekende gesag soms vir eng politieke doeleindes ondermyn het. 'n Tweede groep verklaar dat demokrasie gekortwiek is deur inherente strukturele tekortkominge wat teruggevoer kan word na oordeelsfoute tydens die grondwetlike beraad wat die oorgang na demokrasie voorafgegaan het. 'n Derde groep beweer dat die swak vordering deur vorige regerings om die sosioekonomiese ongelykhede in die Suid-Afrikaanse samelewing uit die weg te ruim, 'n ernstige struikelblok in die weg van suksesvolle demokratiese konsolidasie is, en 'n vierde groep dat 'n demokratiese kultuur nog nie stewig onder alle Suid-Afrikaners posgevat het nie. In hierdie artikel word die universeel aanvaarde noodsaaklike toestande of vereistes van 'n suksesvolle demokratiese bestel ondersoek ten einde ons jong Suid-Afrikaanse demokrasie daaraan te toets. Daar word bevind dat 'n demokratiese historiese erfenis, 'n twee- of veelpartystelsel, gereelde vrye verkiesings, die reg op belange-artikulasie, burgerregte en -vryhede, burgerverantwoordelikhede, en individuele en organisatoriese outonomie belangrik is, asook 'n geletterde, opgevoede burgery, magsverdeling, magskeiding, burgerlike beheer oor die gewapende magte, mediavryheid, 'n oorwegend mark-ekonomie-stelsel, respek vir die sosiale kontrak, beperkte kulturele klowings, 'n hoë vlak van sosio-ekonomiese ontwikkeling en gelyke verspreiding van politieke hulpbronne essensiële vereistes is. Die huidige bedeling voldoen aan etlikes hiervan of glad nie, of slegs gedeeltelik. Die slotsom is dus dat talle waarnemers se kommer oor die vooruitsigte vir suksesvolledemokratiese konsolidasie in Suid-Afrika nie heeltemal ongegrond is nie.

More than fifteen years since South Africa made a full transition toward an inclusive democracy many South Africans are proud of the success achieved. However, there are many observers who are concerned about whether the democratic model is successful and whether all actors are still committed to maintaining it and adhering to its values and principles. The first group believes that particularly the Mbeki government did not adhere strictly to the basic rules of democratic governance during its two terms of office and took measures that concentrated power in the executive, used the legislature as a mere rubber stamp and at times undermined the judiciary for narrow political ends. A second group declares that our democracy is hampered by inherent structural shortcomings traceable back to errors of judgement during the constitutional summit preceding the formal transition. A third group believes that previous governments' poor performance in eradicating the socio-economic disparities in South African society are a serious hindrance to successful democratic consolidation, and a fourth group that a democratic political culture has not yet firmly taken root amongst all South Africans. This article attempts to identify those universally accepted conditions or requirements necessary for successful democracy in order to determine whether our young South African democracy meets them. It is concluded that conditions such as a historic democratic legacy, regular free and fair elections, a two- or multiparty system, interest articulation, civil rights and freedoms, civil responsibilities, and individual and organisational autonomy are important prerequisites, as are a literate, educated citizenry, division of power, separation of power, civil control over the military, media freedom , a predominantly market economy, respect for the social contract, limited cultural cleavages, a high level of socio-economic development, and equal distribution of political resources are essential. The current dispensation satisfies only some of these requirements, and some only partially. The concern of many observers regarding the prospects for successful democratic consolidation cannot, therefore, be wholly dismissed.

Loading full text...

Full text loading...

Loading

Article metrics loading...

/content/litnet/7/1/EJC62246
2010-03-01
2016-12-11

This is a required field
Please enter a valid email address
Approval was a Success
Invalid data
An Error Occurred
Approval was partially successful, following selected items could not be processed due to error